Aynaya bak\u0131p “ke\u015fke di\u015flerim biraz daha d\u00fczg\u00fcn olsayd\u0131” diyen ama a\u011fz\u0131nda metal tel ve braketlerle aylarca dola\u015fmay\u0131 hi\u00e7 istemeyen \u00e7ok insan tan\u0131yoruz. Muayenehanede de bu c\u00fcmleyi neredeyse her hafta duyuyoruz. \u015eeffaf plak tedavisi, yani \u00e7o\u011fu ki\u015finin bildi\u011fi ad\u0131yla Invisalign, tam olarak bu insanlar i\u00e7in ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f bir y\u00f6ntem. Ama “g\u00f6r\u00fcnmez di\u015f teli” tan\u0131m\u0131 biraz fazla pazarlama kokuyor. Ger\u00e7ekte herkese uygun de\u011fil, her vakada ayn\u0131 h\u0131zda ilerlemiyor ve ba\u015far\u0131s\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde hastan\u0131n disiplinine ba\u011fl\u0131.<\/p>\n
Bu yaz\u0131da \u015feffaf plak tedavisinin ger\u00e7ekte nas\u0131l i\u015fledi\u011fini, hangi durumlarda iyi sonu\u00e7 verdi\u011fini, hangi durumlarda geleneksel braketin h\u00e2l\u00e2 daha mant\u0131kl\u0131 oldu\u011funu ve Tekirda\u011f’da tedaviye ba\u015flamadan \u00f6nce neleri sorman\u0131z gerekti\u011fini anlataca\u011f\u0131z. Amac\u0131m\u0131z sizi bir y\u00f6ntemin i\u00e7ine \u00e7ekmek de\u011fil, do\u011fru karar verebilmeniz i\u00e7in elinizde sa\u011flam bilgi olmas\u0131.<\/p>\n
\u015eeffaf plak tedavisi, di\u015fleri bir dizi ince, \u015feffaf ve ki\u015fiye \u00f6zel \u00fcretilmi\u015f plakla ad\u0131m ad\u0131m hareket ettiren bir ortodonti y\u00f6ntemidir. Her plak, di\u015flerin bulundu\u011fu konumdan \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck bir miktar ilerisini hedefler. Genellikle bir ya da iki haftada bir yeni pla\u011fa ge\u00e7ilir ve her ge\u00e7i\u015fte di\u015fler planlanan son konumlar\u0131na biraz daha yakla\u015f\u0131r.<\/p>\n
Burada kritik nokta \u015fu: plaklar di\u015fleri kendi ba\u015flar\u0131na “d\u00fczeltmez”. Di\u015flerin hareketi, ortodontistin ba\u015fta haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7 boyutlu tedavi plan\u0131na g\u00f6re ilerler. Yani plak sadece ara\u00e7t\u0131r. As\u0131l i\u015f, di\u015flerin kemik i\u00e7inde nas\u0131l, hangi s\u0131rayla ve ne kadar hareket edece\u011finin planlanmas\u0131d\u0131r. Bu y\u00fczden ayn\u0131 markay\u0131 kullanan iki farkl\u0131 klinikte sonu\u00e7lar \u00e7ok farkl\u0131 olabiliyor.<\/p>\n
Klini\u011fimizde bu tedavi, ortodonti uzman\u0131 hekimimiz FZ\u00c4 Hazal Arslan Tiryaki<\/a> taraf\u0131ndan planlan\u0131yor. Tedavi se\u00e7eneklerimizin tamam\u0131n\u0131 tedavilerimiz<\/a> sayfas\u0131nda g\u00f6rebilir, \u015feffaf plakla ilgili genel bilgiye ise Invisalign tedavi sayfam\u0131zdan<\/a> ula\u015fabilirsiniz.<\/p>\n S\u00fcreci bilmek, hem beklentinizi do\u011fru ayarlar hem de “bu kadar uzun mu s\u00fcrecek?” \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6nler. Genel ak\u0131\u015f \u015f\u00f6yle:<\/p>\n \u0130lk randevuda hekim a\u011fz\u0131n\u0131z\u0131n genel durumuna bakar. \u00c7\u00fcr\u00fck, di\u015f eti hastal\u0131\u011f\u0131, eksik di\u015fler, eski dolgular ve kapan\u0131\u015f d\u00fczeni de\u011ferlendirilir. Bu a\u015famada panoramik ve gerekirse sefalometrik r\u00f6ntgen al\u0131n\u0131r. Klini\u011fimizde panoramik, sefalometrik ve 3D tomografi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme<\/a> imk\u00e2n\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in kemik yap\u0131s\u0131 ve di\u015f k\u00f6klerinin konumu da net bi\u00e7imde g\u00f6r\u00fclebiliyor. Bunun \u00f6nemi b\u00fcy\u00fck, \u00e7\u00fcnk\u00fc k\u00f6k pozisyonunu bilmeden di\u015f hareketi planlamak k\u00f6r u\u00e7u\u015f gibidir.<\/p>\n Eskiden ortodontik tedavinin en sevilmeyen k\u0131sm\u0131, a\u011f\u0131za konan \u00f6l\u00e7\u00fc ka\u015f\u0131\u011f\u0131 ve k\u0131vaml\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fc maddesiydi. \u015eeffaf plak tedavisinde bunun yerine dijital a\u011f\u0131z i\u00e7i tarama<\/a> kullan\u0131l\u0131yor. K\u00fc\u00e7\u00fck bir taray\u0131c\u0131 di\u015flerinizin \u00fc\u00e7 boyutlu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc birka\u00e7 dakikada \u00e7\u0131kar\u0131yor. Hem daha rahat hem de daha do\u011fru bir \u00f6l\u00e7\u00fc elde ediliyor.<\/p>\n Taramadan sonra di\u015flerin bug\u00fcnk\u00fc halinden hedeflenen son haline kadar t\u00fcm hareket bilgisayar ortam\u0131nda planlan\u0131yor. Hekim plan\u0131 inceler, de\u011fi\u015ftirir, onaylar. \u00c7o\u011fu zaman hastaya da di\u015flerinin tahmini son halinin sim\u00fclasyonu g\u00f6sterilir. Bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fc bir garanti de\u011fil, bir hedef. Biyolojik cevap ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fti\u011fi i\u00e7in ger\u00e7ek sonu\u00e7 planla birebir \u00f6rt\u00fc\u015fmeyebilir ve s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde plan g\u00fcncellenebilir.<\/p>\n Plaklar haz\u0131r olunca ilk seans yap\u0131l\u0131r. \u00c7o\u011fu vakada di\u015flerin \u00fczerine di\u015f renginde k\u00fc\u00e7\u00fck kabart\u0131lar yerle\u015ftirilir. Bunlara ata\u015fman denir. Plak, bu kabart\u0131lardan tutunarak di\u015fi istenen y\u00f6nde itebilir. \u00d6zellikle di\u015fi d\u00f6nd\u00fcrmek veya yukar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 hareket ettirmek i\u00e7in ata\u015fman \u00e7o\u011fu zaman \u015fartt\u0131r. G\u00f6zle bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda fark edilmeleri zordur ama dilinizle dokundu\u011funuzda hissedersiniz.<\/p>\n Gerekti\u011finde di\u015fler aras\u0131nda \u00e7ok ince bir a\u015f\u0131nd\u0131rma da yap\u0131labilir (interproksimal a\u015f\u0131nd\u0131rma). Bu, di\u015flerin hareket edebilmesi i\u00e7in yer a\u00e7man\u0131n yollar\u0131ndan biridir ve a\u011fr\u0131s\u0131zd\u0131r.<\/p>\n Plaklar\u0131 de\u011fi\u015ftirmek evde yap\u0131l\u0131r ama hekim kontrolleri atlanmaz. Genellikle birka\u00e7 haftada bir ya da hekimin uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc aral\u0131kla kontrole gelirsiniz. Di\u015flerin plana uyup uymad\u0131\u011f\u0131na bak\u0131l\u0131r. Uymayan bir di\u015f varsa plan g\u00fcncellenir, gerekirse yeni \u00f6l\u00e7\u00fc al\u0131n\u0131r.<\/p>\n Tedavi bitince i\u015f bitmiyor. Di\u015fler yeni yerlerine ilk d\u00f6nemde al\u0131\u015fk\u0131n de\u011fildir ve eski konumlar\u0131na d\u00f6nme e\u011filimi g\u00f6sterir. Bu y\u00fczden aktif tedavi bitti\u011finde tutucu plak veya sabit tel verilir. Tutucuyu \u00f6nerildi\u011fi kadar kullanmayan hastalarda, aylar s\u00fcren eme\u011fin bir k\u0131sm\u0131 kaybolabiliyor. Bunu ba\u015ftan s\u00f6ylemek gerekiyor, \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00e7o\u011fu ki\u015fi tedavinin “plaklar bitince bitti\u011fini” san\u0131yor.<\/p>\n Bu, en \u00e7ok sorulan soru ve d\u00fcr\u00fcst cevap “duruma g\u00f6re de\u011fi\u015fir”. Hafif \u00e7apra\u015f\u0131kl\u0131kta birka\u00e7 ayda sonu\u00e7 al\u0131nabilirken, orta d\u00fczey vakalarda bir y\u0131l\u0131 a\u015fan s\u00fcre\u00e7ler normaldir. Daha karma\u015f\u0131k vakalarda s\u00fcre iki y\u0131la yakla\u015fabilir. S\u00fcreyi etkileyen ba\u015fl\u0131ca etkenler \u015funlar:<\/p>\n “\u00dc\u00e7 ayda m\u00fckemmel g\u00fcl\u00fc\u015f” vaat eden reklamlara temkinli yakla\u015fman\u0131z\u0131 \u00f6neririz. Di\u015f hareketi kemik i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fen biyolojik bir olay ve aceleye gelmiyor. \u00c7ok h\u0131zl\u0131 zorlanan di\u015flerde k\u00f6k yap\u0131s\u0131 zarar g\u00f6rebilir.<\/p>\n \u015eeffaf plak, do\u011fru vakada ger\u00e7ekten \u00e7ok iyi \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Ama “her \u00e7apra\u015f\u0131kl\u0131\u011fa \u00e7\u00f6z\u00fcm” de\u011fil.<\/p>\n Bu listelerin hi\u00e7biri kesin h\u00fck\u00fcm de\u011fil. Ayn\u0131 “zor” g\u00f6r\u00fcnen vakada plan do\u011fru kuruldu\u011funda iyi sonu\u00e7 al\u0131nabiliyor. Ancak bunu s\u00f6yleyecek ki\u015fi internet yaz\u0131s\u0131 de\u011fil, a\u011fz\u0131n\u0131za bakan ortodontisttir.<\/p>\n \u0130kisi de di\u015fleri hareket ettirir. Fark, nas\u0131l yapt\u0131\u011f\u0131nda ve size neler getirdi\u011finde. A\u015fa\u011f\u0131daki kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma genel bir fikir verir:<\/p>\nTedavi s\u00fcreci ad\u0131m ad\u0131m nas\u0131l ilerler?<\/h2>\n
1. Muayene ve de\u011ferlendirme<\/h3>\n
2. Dijital \u00f6l\u00e7\u00fc<\/h3>\n
3. Tedavi plan\u0131 ve sim\u00fclasyon<\/h3>\n
4. Plaklar\u0131n teslimi ve ata\u015fmanlar<\/h3>\n
5. Kontroller<\/h3>\n
6. Tutucu (retainer) d\u00f6nemi<\/h3>\n
Tedavi ne kadar s\u00fcrer?<\/h2>\n
\n
Kimler i\u00e7in uygun, kimler i\u00e7in de\u011fil?<\/h2>\n
\u0130yi sonu\u00e7 al\u0131nan durumlar<\/h3>\n
\n
Dikkatli de\u011ferlendirme gereken durumlar<\/h3>\n
\n
\u015eeffaf plak m\u0131, braket mi?<\/h2>\n